Γ. Βαλσάμης:
Ὁ Πλάτων, ὁ Ἀριστοτέλης, καὶ ἡ κατάργηση τῆς μετριότητας

Σελ 2

Ἡ ὀρθότητα, ὣς ἕνα βαθμό, εἶναι λογιστικὸ ἐπίτευγμα, ὅμως ἡ βαθύτητα προέρχεται συνεχῶς καὶ ἀποκλειστικὰ ἀπὸ τὴν ἔνταση τῆς σχέσης μας μὲ τὴν Ἀρχή μας. Ὅσο σπουδαία κι ἂν εἶναι γιὰ διάφορους λόγους ἡ φιλοσοφία ἂς ποῦμε τοῦ Μάρξ, βάθος ποτὲ δὲν μπορεῖ νὰ ἔχει, οὔτε κἂν τὸ βάθος τοῦ Ἀριστοτέλη, καὶ ἀσφαλῶς, ἀπὸ ἕνα σημεῖο καὶ μετὰ δὲν μπορεῖ νὰ εἶναι οὔτε κἂν ὀρθή. Γιὰ τὸν ἴδιο ἀκριβῶς λόγο διανοούμενοι εὐφυεῖς, ὅπως ὁ Πόππερ ἢ ὁ Καστοριάδης, ὄχι μόνο δὲν μπόρεσαν νὰ τὶς ἀποφύγουν, ἀλλά, ὅπως φαίνεται, οὔτε κἂν δὲν ὑποψιάστηκαν κάτι προβληματικὸ στὶς περὶ Πλάτωνος ἐκπληκτικά ἄστοχες μαζὶ καὶ ἄσφαιρες ἀναγνώσεις τους.

Ἐπιστρέφοντας λοιπὸν στὸν Πλάτωνα, ὅπου καὶ ἡ ἁπλὴ εὐφυΐα δὲν ἀπουσιάζει, ζητοῦμε τί σημαίνει ἡ περιγραφὴ τῆς τέχνης ὡς μιμήσεως καὶ τρίτου βαθμοῦ ἀπομακρύνσεως ἀπὸ τὴν ἀλήθεια, ἔχοντας ἐπιβάλει στὴν σκέψη μας προστατεύοντάς την, μόνο ἕνα: τὴν ἄμεση, ἀδίστακτη, ἀπόρριψη κάθε ἀπαντήσεως ὑποτιμητικῆς τῶν ἀρετῶν τοῦ Πλάτωνα, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ἡ ποιητικὴ ἀρετή.

Ἡ πλατωνικὴ ἐπίκριση ἀφορᾶ στὸν Ὅμηρο, τὸν Ἡσίοδο, τοὺς τραγικοὺς καὶ κωμικούς... σὲ ὅλη τὴν θαυμαστὴ γιὰ μᾶς καὶ γιὰ τὸν ἴδιο τὸν Πλάτωνα ἀρχαία ἑλληνικὴ ποίηση. Ὅ,τι φαίνεται ἐδῶ παράδοξο, κάθε (μεγάλος τουλάχιστον) Πατέρας τῆς Ἐκκλησίας θὰ τὸ καταλάβαινε, θὰ συμφωνοῦσε μὲ τὴν κριτικὴ τοῦ Πλάτωνα καὶ θὰ τὴν συμμεριζόταν ἀπόλυτα – καὶ ὅμως, οἱ Βυζαντινοὶ μελέτησαν καὶ διέσωσαν τὸν ἴδιο τὸν Πλάτωνα, ἀλλὰ καὶ τοὺς ποιητὲς ποὺ ὁ Πλάτων ἐξόρισε ἀπὸ τὴν πολιτεία του – τραγικούς, κωμικούς, λυρικούς, τοὺς πάντες!

Αρχική ||| Επόμενη σελίδα

    Πρβλ.:  Οι Αρχαίοι Έλληνες * Το βιο-μηχανικό πρόταγμα * Συμεών και Μότσαρτ * Κίρκεγκωρ, Η αγωνία που λυτρώνει * Ὀρθοδοξία, Καθολικισμός, Εὐρώπη - Ἐρωτήσεις καὶ Ἀπαντήσεις * Σωφρόνιος Σαχάρωφ, Το Άκτιστο Φως