url : http://www.ellopos.gr/greeks/default.asp
Σὲ ποιούς μίλησε ὁ Παῦλος; (ἀποσπάσματα)
ΟΠΩΣ ΦΑΙΝΕΤΑΙ, ἡ ὁμιλία τοῦ Παύλου στηριζόταν κυρίως στὰ δεδομένα τῆς ὁμηρικῆς θρησκείας —ὅπου ὁ Ποσειδῶν μποροῦσε νὰ ἀποσύρεται στὸν ναό του στὶς Αἰγὲς[59] καὶ ἡ Ἀθηνᾶ στὸ Ἐρεχθεῖο[60]—, καὶ ἀκόμη ἀφοροῦσε στὴν καρδιὰ τῆς ἑλληνικῆς ἀγωνίας, στὸ ζήτημα τοῦ θανάτου, τὸ ὁποῖο, παρὰ τὶς φιλοσοφικὲς ἐπιγνώσεις, διατηροῦσε τὸν ὁμηρικὸ πυρῆνα του[61] καὶ πιὸ ἔντονο μέσα στὸν συγκρητισμὸ τῆς ἐποχῆς. Ὁ Παῦλος συνέδεσε τὸν πυρῆνα αὐτὸν μὲ τὴν ἴδια τὴν δική τους ὑψηλότερη θεολογικὴ σκέψη, τὰ σωστὰ σημεῖα τῆς ὁποίας ἐγγυήθηκε φέροντάς τα στὸν ὁρίζοντα τῆς χριστιανικῆς ἀποκάλυψης.
Ἡ (ὁμηρικὴ ἤδη) ζωντανὴ ἐπίγνωση συγγένειας Θεοῦ καὶ ἀνθρώπων ἀπομάκρυνε κάθε μαγικὴ συνεκδοχὴ καὶ συνέδεε τὴν ἀνάσταση μὲ τὴν ἐπιθυμία Του νὰ τὸν γνωρίζουν οἱ ἄνθρωποι καὶ νὰ ζεῖ κοντά τους, ἐνῶ ἡ ποίηση ὅλων τῶν ἐθνῶν ἀπὸ ἕνα, καὶ ἡ μαρτυρία γιὰ τὴν Ἡμέρα τοῦ ζῶντος ἀνδρὸς καὶ τὴν οἰκουμενικὴ δικαιοσύνη Του, ἀποκάλυπτε πὼς ἡ μύηση κατ’ ἀρχὴν ἀφορᾶ σὲ ὅλους —οὔτε σὲ μία μόνο ἐθνότητα, οὔτε σὲ στενὸ κύκλο σοφῶν— καὶ δὲν εἶναι ἀφηρημένη διαδικασία προσαρμογῆς σὲ συμπαντικοὺς νόμους διαιωνίσεως, ἀλλὰ ἔχει τὴν ἀρχὴ καὶ τὸ τέλος της σὲ συγκεκριμένο πρόσωπο, τὸ ὁποῖο εἶναι ἀνθρώπινο μαζὶ καὶ θεῖο.
[59] Ὀδύσσεια ε 380-1.
[60] Ὀδύσσεια η 81. Πρβλ. στὴν ὁμιλία τοῦ Παύλου: “Κύριος οὐρανοῦ καὶ γῆς ὅπως εἶναι, δὲν κατοικεῖ σὲ χειροποίητους ναούς”, κλπ.
[61] Σήμερα ἀκόμη, “τὸ βασίλειο τῶν νεκρῶν γιὰ τοὺς Νεοέλληνες μοιάζει στὴν ἐρημιὰ καὶ στὸ σκοτάδι μὲ τὸ βασίλειο τῶν νεκρῶν τοῦ Ὁμήρου ... Ἡ ἰδέα ποὺ ἔχει ὁ Ὅμηρος γιὰ τὸν κάτω Κόσμο, ἔχει τόσο βαθειὰ ἐπηρεάσει τὴν λαϊκὴ ἀντίληψη, ὥστε οὔτε ἡ μυθολογία [ποιά μυθολογία;] οὔτε ὁ χριστιανισμὸς μπόρεσαν νὰ τὴν ξερριζώσουν,” παρατηρεῖ ὁ Νίλσον (Ἱστορία τῆς ἀρχαίας ἑλληνικῆς θρησκείας, μτφρ. Αἰκατ. Παπαθωμοπούλου, Ἀθήνα 1984, σ. 317).
Προηγούμενη - Ἑπόμενη Ἑνότητα >>