ΤΟ ΒΙΟ-ΜΗΧΑΝΙΚΟ ΠΡΟΤΑΓΜΑ
Ἡ συμφορὰ δὲν ἀφανίζεται ὑπὸ ὅρους, ἀντιθέτως, μόνο ἀπὸ ὅπου δὲν ὑπάρχει τόπος νὰ σταθεῖ ἀνάμεσά μας συμφορά, κανένα κακὸ οὔτε καλό – ἄνθρωπος, κατάσταση, καὶ γενικῶς ὁτιδήποτε,[12] δηλαδὴ ἡ προσδοκία τοῦ κακοῦ ἢ τοῦ καλοῦ, καὶ ἡ ἴδια ἡ πρωταρχὴ τοῦ φόβου στὸν φόβο τοῦ παρόντος, στὸ παρὸν χωρὶς παρὸν τῆς ἔνοχης ἀγωνίας, ὅτι τὸ κακὸ συμβαίνει ἐδῶ καὶ τώρα καὶ δὲν μπορῶ νὰ κάνω τίποτα, ἐκμηδενίζονται, καὶ μαζὶ ἐκμηδενίζεται ἡ ἐλπίδα στὴν πηγὴ τῆς ἐλπίδας, δηλαδὴ στὴν ἱερὴ δύναμη τοῦ Χριστοῦ, στὴ χαρὰ τοῦ Πνεύματος καὶ στὴ στοργὴ τοῦ Πατέρα, διαδοχικὰ ἀποβάλλοντας ἀκόμα καὶ τὸν ἁγνὸ φόβο στὴ θεία κοινωνία καὶ οἰκειότητα ποὺ ὀνομάζουμε θέωση. Ὅτι ὁ Πατέρας ἔχει δώσει ὅλη τὴν ἐξουσία στὸν Υἱό, ἐξηγεῖ τὸν ἱερὸ φόβο, καὶ τὸ ἴδιο ἐξηγεῖ γιατί δὲν ὑπάρχει τελειότητα στὴν Κοινωνία, ὅσο δὲν ὑπάρχει ἰσότητα μὲ τὸν Χριστό, ὅπου ἡ παντοκρατορία γίνεται ἁπλὴ ἔνταση τῆς κοσμικῆς ὑποταγῆς στὸν Θεό, μὲ τὴν πρωταρχικὴ στοργὴ μὲ τὴν ὁποία ὁ Πατέρας ὑποτάσσεται στὸν Υἱό.
Ἡ ἀπελευθέρωση ποὺ χαρίζει ὁ ἴδιος ὁ Θεὸς μέσα ἀπὸ τὴ βάπτιση στοὺς ‘μερικοὺς’ θανάτους, “ἀποσπῶντας τὴν ψυχὴ ἀπὸ τοὺς δεσμοὺς τῆς ὕλης, ἀπὸ τὴν ἀπάτη τοῦ κόσμου καὶ τὰ πάθη τῆς ἀτιμίας”,[13] καθαρίζοντάς την, δηλαδὴ ἡ ἀπαλλαγὴ ἀπὸ τὴ δειλία, τὸ μῖσος, τὴν πονηριὰ καὶ τὴ δουλεία, ἀπ' ὅλες τὶς ἔμπρακτες ἀπιστίες κλίσεων καὶ τάσεων κάθε νοημοσύνης τεχνητῆς, τυφλῆς γιὰ τὸν Λόγο, σημαίνει τὸν Σταυρὸ τοῦ θεούμενου ἀνθρώπου, τὶς ὠδῖνες μὲ τὶς ὁποῖες ἔρχεται στὴ ζωὴ αὐτή, καὶ μέσα τους μεγαλώνοντας γεννιέται στὴν ἄλλη ζωή. Μὲ τὴν κάθαρση ἀπὸ τὴν ἀκοινώνητη αὐθαιρεσία ἔχει ἀποκτήσει νόημα ἡ ἀφθαρσία τοῦ σώματος στὴν ἀνακαινισμένη κτίση, ἡ ὁποία ἐνσαρκώνει τέλειες ὅλες τὶς σχέσεις τῆς Φιλίας, ποὺ ἤδη στὴ ζωὴ αὐτὴ δημιουργοῦνται ἀπὸ τὸν Λόγο. Ἡ βάπτιση αὐτὴ καὶ μετάθεση, κάθαρση ἢ μετάνοια εἶναι ἡ μελέτη θανάτου, τὴν ὁποία ὁ Σμέμαν ἀδίκως διαβάλλει ὡς ἀπαξιωτικὴ τοῦ βίου, καὶ ἡ ὁποία, ὅπως εἶναι γνωστό, δὲν ὑπάρχει μόνο στὸν Πλάτωνα, ἀλλὰ καὶ στὴ Βίβλο καὶ στὴν ἑπόμενη πατερικὴ γραμματεία.